Łemkowska Watra w Żdyni 2008

  

Ekumeniczne modlitwy, ludowe tańce i śpiewy. To w największym skrócie obraz Watry w Żdyni, największego święta kultury łemkowskiej w Polsce. W tegorocznych uroczystościach uczestniczyli Zwierzchnicy Ukraińskiego Kościoła greckokatolickiego w Polsce: Metropolita Przemysko-Warszawski Abp Jan (Martyniak) i Eparcha Wrocławsko - Gdański Bp Włodzimierz (Juszczak).

 

Jest takie miejsce w Karpatach, gdzie raz do roku zjeżdżają się Łemkowie z całego świata. I starsi, i młodsi przybywają, aby powspominać i kultywować to, co 61 lat temu miało zostać wymazane. Kulturę łemkowską i ukraińską.

 

Łemkowie stanowią jedną z grup etnicznych narodu Ukraińskiego, zamieszkującym tereny okołokarpackie: na zachód do Pienin (wsie Szlachtowa, Jaworki, Biała Woda, Czarna Woda), a na wschodzie do ujścia Osławy do Sanu. Dlaczego „byli"? Po drugiej wojnie światowej zostali wysiedleni z ich „Łemkowyny". W latach 1945-1946 w porozumieniu z władzami radzieckimi - na Ukrainę; a podczas Akcji „Wisła" głównie na polskie Ziemie Odzyskane. Dołożono starań, aby Łemkowie nie mogli się ponownie zjednoczyć.

 

W 1983 roku po raz pierwszy zorganizowano „Łemkowską Watrę" - obecnie największy festiwal kultury i muzyki łemkowskiej na „Łemkowynie". W tym roku, w dniach 18-20 lipca, impreza ta odbyła się po raz 26. Słowo „watra" oznacza „ognisko". Watra (ta pisana z wielkiej litery) to również ciepło wspólnej zabawy i przeżywanie kultury. Ostoją tego ciepła staje się trawiaste pole w okolicach wsi Żdynia, które na trzy lipcowe dni co roku obrasta łąką namiotów, samochodów, kramików i - przede wszystkim - tysięcy ludzi.

 

Święto Kultury Łemkowskiej „Łemkiwska Watra" w Zdyni jest jedną z największych międzynarodowych imprez kulturalnych Województwa Małopolskiego oraz największą tego rodzaju imprezą kulturalną społeczności łemkowskiej na świecie. Ma ona istotne znaczenie dla zachowania oraz rozwoju regionalnej kultury grupy etnograficznej Łemków w Polsce i nie tylko. Trwająca trzy dni impreza posiada charakter cykliczny. Uczestniczy w niej rokrocznie od siedmiu do dziesięciu tysięcy osób - mieszkańców Beskidu Niskiego, gości i turystów z kraju oraz zagranicy (Kanada, Ukraina, Słowacja, USA, Chorwacja, Serbia, Austria i in.). Na Watrze występuje do 1000 wykonawców muzyki ludowej, rockowej, folkowej, jazzowej oraz różnych teatralizowanych form scenicznych. Watrze towarzyszą obchody rocznicowe, Łemkowska Spartakiada, Łemkowskie Jeruzalem, wystawy, konkursy, pokazy tradycyjnych łemkowskich rzemiosł i inne.

 

W tym roku przygotowano małą niespodziankę - pierwszą edycję „Watroczky" - inicjatywy skierowanej do najmłodszych uczestników Łemkowskiej Watry, przygotowanej przez uczniów szkół podstawowych i gimnazjalnych, uczęszczających na zajęcia języka ukraińskiego z dialektem łemkowskim w punktach nauczania w Gładyszowie, Uściu Gorlickim i Gorlicach. Na Watroczkę składają się liczne konkursy (m. in. Miss Watroczky, mowy ojczystej, fotografiki, rysunku), gry, zabawy, warsztaty (m.in. piosenki łemkowskiej, rękodzieła), konkurencje sportowe, prezentacje własnej twórczości, hobby.

Odsłon: 1716